Het enige bewoonde eiland aan het meer
Het Gardameer heeft maar weinig eilanden — vijf in totaal — en slechts één daarvan is bewoond: Isola del Garda, een langgerekt eiland van ongeveer een kilometer voor de westkust bij Salò. Het is in privé-bezit van de familie Borghese-Cavazza en als zodanig niet vrij toegankelijk. Voor toeristen is een bezoek alleen mogelijk met een georganiseerde excursie, die je vooraf reserveert.
In 2026 worden er van eind maart tot eind oktober meerdere excursies per week aangeboden — dinsdag tot en met vrijdag plus zondag, met telkens wisselende vertrekhavens (onder andere Salò, Gardone Riviera, Barbarano, Portese, Manerba, San Felice del Benaco, Bardolino, Garda, Sirmione en Desenzano). Op maandag en zaterdag varen er geen excursies. Een excursie duurt ongeveer 2 tot 2,5 uur. De prijs hangt af van de vertrekhaven en loopt in drie zones: €39 voor zone 1 (San Felice, Manerba, Portese, Salò en omgeving), €46 voor zone 2 (onder andere Gargnano, Garda, Bardolino en Sirmione) en €49 voor zone 3 (Desenzano en Lazise). Kinderen 0-4 jaar gratis.
De villa is een uitzonderlijke neogotische constructie uit het begin van de twintigste eeuw, gebouwd in de stijl van een Venetiaans palazzo. De omringende tuinen zijn ontworpen in Italiaanse en Engelse stijl, met cipressen, citroenbomen, magnolia's en een groot aantal exotische planten.
Geschiedenis: een eiland met een lange traditie van bewoners
Isola del Garda werd al in de Romeinse tijd bewoond — er zijn fundamenten van een Romeinse villa gevonden aan de noordkant. In de zevende eeuw vestigden zich monniken op het eiland; de heilige Franciscus van Assisi zou hier in 1220 zijn neergestreken en de monnikengemeenschap hebben gesticht.
In de Renaissance werd het eiland eigendom van verschillende aristocratische families, waaronder de Lechi en de Scotti. Het huidige villa-complex werd tussen 1890 en 1903 gebouwd voor Luigi Lechi, in opdracht uitgevoerd door de architect Luigi Rovelli. De stijl is een mengeling van Venetiaans-gotisch en Florentijns-renaissancistisch — typisch laat-negentiende-eeuws romantisch.
Van 1944 tot 1948 woonde hier kort de schrijver Gabriele D'Annunzio (die ook het Vittoriale bewoonde aan de overkant). In de jaren vijftig kwam het eiland in handen van de familie Cavazza door huwelijk; sindsdien is het in privé-bezit gebleven van de Borghese-Cavazza-tak.
De familie heeft het eiland in de jaren 2000 opengesteld voor georganiseerde excursies — eerst een paar keer per jaar, vanaf 2010 op vaste basis. Het levert inkomsten op voor het onderhoud van de villa en de tuinen.
Wat zie je tijdens een excursie?
Een excursie bestaat uit een bootreis (15-25 min afhankelijk van vertrekhaven), een rondleiding door de tuinen (45-60 min) en een rondleiding door de hoofdverdieping van de villa (30-40 min). Een Italiaans- en/of Engelstalige gids — meestal een familielid — vertelt over de geschiedenis, de architectuur en de plantencollectie.
De tuinen zijn opgedeeld in verschillende gedeeltes: de Italiaanse tuin met geometrische patronen, de Engelse tuin met rondere lijnen en een vijver, een citroengaarde, een terras met cipressen en uitzicht op het meer.
In de villa kun je de grote hal, de bibliotheek en de eetkamer bekijken. De rest blijft privé. De inrichting is grotendeels origineel — meubels uit de tweede helft van de negentiende eeuw, schilderijen, oosters keramiek en een opvallende verzameling Venetiaans glas.
Fotograferen mag in de tuinen, niet in de villa. Drones en commerciële fotografie zijn niet toegestaan zonder vooraf overleg.
Let op: het pad door de tuinen is deels grindpaden en heeft hier en daar trappen. Voor mensen met beperkte mobiliteit is een bezoek beperkt mogelijk maar de villa zelf heeft alleen één toegankelijke ingang.
Praktisch: reserveren, vertrekhavens en seizoen
Reserveren moet vooraf via de officiële website (isoladelgarda.com) of een aangesloten reisbureau. Tickets gaan vaak weken van tevoren uitverkocht in juli en augustus — boek dus ruim vooraf.
Vertrekhavens en tijden wisselen per dag van de week (op maandag en zaterdag geen excursies): - Dinsdag: Barbarano, Gardone Riviera en Portese (9.00), Sirmione en Torri del Benaco (11.00) - Woensdag: Bardolino en Garda (9.30), Desenzano en Gargnano (13.15) - Donderdag: Barbarano, Gardone Riviera en Portese (9.00), Sirmione (11.00) - Vrijdag: Bardolino, Garda en Manerba (9.00), Maderno en San Felice del Benaco (11.00) - Zondag: Salò (9.00), Lazise, Desenzano en Bardolino (11.00), Manerba en San Felice del Benaco (14.20)
In het laagseizoen (april en oktober) varen niet alle vertrekken; raadpleeg de kalender op de site. De schema's zijn ondergeschikt aan weersomstandigheden. Bij sterke wind worden excursies geannuleerd; je krijgt dan een nieuwe datum aangeboden of het geld terug.
Wat kost het in 2026: de prijs varieert per vertrekhaven. Zone 1 (San Felice, Manerba, Portese, Salò e.o.) €39 volwassen, €35 gereduceerd (13-17 en 65+), €23 kind 5-12. Zone 2 (o.a. Gargnano, Garda, Bardolino, Sirmione) €46/€42/€28. Zone 3 (Desenzano en Lazise) €49/€45/€33. Kinderen 0-4 gratis. Inclusief boot heen en terug, rondleiding en een welkomstdrankje (lokale wijn, vruchtensap of water) plus een proeverij olijfolie.
Wat te dragen: comfortabele schoenen voor de tuinen, niet te open want er kunnen stekelige planten zijn. Een hoed in juli-augustus omdat veel van de tuin in de open zon ligt. De villa is gekoeld maar de buitenroute is in juli-augustus heet.
Eten: sommige excursies hebben een lunch-optie tegen meerprijs (€25). Anders zelf iets meenemen of na de excursie op vasteland eten.
Wanneer is het mooiste moment?
April en mei zijn de mooiste maanden: alle bloemen en bomen staan in bloei, de tuinen zijn op hun beste, en de temperatuur is mild. Juni en september zijn ook prettig.
Juli en augustus is hoogseizoen — alle excursies zitten vaak vol, en het is in de tuinen heet. Voor wie alleen de villa wil zien is dat geen probleem, maar de wandeling buiten kan zwaar zijn.
In oktober zijn de cipressen mooi en de citroenen worden geoogst. Vanaf eind oktober tot maart zijn er geen excursies — de familie woont dan op het eiland en het is volledig privé.
Voor wie iets bijzonders wil: een paar keer per zomer wordt een concert georganiseerd in de villa-tuinen (klassieke muziek, soms jazz). Programma op de website.